Waarom wij voor een ecologisch passiefwoning kiezen

Eigenlijk is de keuze voor een ecologische passiefwoning bij ons nooit echt een keuze geweest maar eerder een evidentie. En dit om volgende redenen. Wij proberen zo bewust mogelijk te leven. In eerste instantie eten we bijna zoveel als mogelijk biologisch en vegetarisch. Naast het gezond eten proberen we ook om onze impact op onze omgeving/aarde zo laag mogelijk te houden. We proberen gemotoriseerde kilometers zoveel als mogelijk te beperken, ons afvalstromen houden we klein en met energie springen we zorgzaam om . Ook in ons werk hebben we onze levensfilosofie doorgetrokken. Saskia behandelt haar patienten met acupunctuur en met relaxatietherapie en ikzelf verkoop bij Tintelijn ecologische producten zoals natuurverven, leempleister, kalkproducten, olie en andere ecologische materialen voor in de bouw. En de dagen dat de winkel gesloten is ga ik met de collega's mee naar de werven en werk met deze producten.

Aangezien je huis word aanzien als "je derde huid "(kleren worden aanzien als je tweede huid) vinden we het belangrijk om voor de bouw ervan ecologische materialen te gebruiken.. Zeker in onze contreien, waar het meer de gewoonte is om binnen te zitten ipv de dag buiten door te brengen, is de impact van de derde huid niet te verwaarlozen. Meer en meer studies tonen aan dat de traditionele bouwmaterialen toch niet zo onschadelijk zijn als de fabrikanten wel beweren(uitwasemingen van formaldihyde en andere vluchtige stoffen),  . Maar hier ga ik niet teveel over uitweiden. Voor ons is de keuze namelijk reeds gemaakt hoe minder van deze synthetische producten hoe beter.

Om twee redenen hebben we besloten om te werken met een houtskelet-bouw. De eerste is de snelheid waarmee hier kan gebouwd worden. Aangezien wij maar zeven maanden de tijd hebben tussen de start en de effectieve datum van verhuis is dit de ideale oplossing. De tweede reden is dat hout eigenlijk een product is dat enorm veel Co2 bevat. Deze Co2 heeft die boom tijdens het groeien uit de lucht gehaald en opgeslagen. Door de boom te gebruiken in onze woning blijft deze Co2 dus opgeslagen. Deze redenering gaat natuurlijk pas op als er op de plaats waar de boom stond onmiddellijk een nieuwe boom wordt gepland. En om daarvan zeker te zijn hebben we  ervoor gekozen om al het hout in onze woning te laten komen van FSC-gelabeld hout. Dit label biedt een waterdichte garantie dat het hout uit duurzaam en verantwoord beheerde bossen komt. Dus zowel het hout voor ramen, deuren, onderdakplaten, I-liggers, balken, kepers , osb-platen,...  draagt het FSC-label. Meer info over dit label vind je op http://www.fair-timber.be/

Een ander ecologisch materiaal dat we zullen gebruiken voor het isoleren van de buitenmuren en het dak zijn papiervlokken. Dit is zijn cellulose vlokken die vervaardigd worden uit gerecycleerde kranten. Deze vlokken hebben een goede isolatiewaarde en worden machinaal ingespoten in de wanden en daken. Aan beide kanten worden damp-open materialen gebruikt zodat er een damp-open maar winddichte constructie wordt verkregen. Dit is in de ecologische bouw nog steeds een héél belangrijk principe. Meer info over het isoleren met cellulose vind je op
http://www.isofloc.be/  of  http://www.eurabo.be/producten.asp?id=13&categorie=4 .

Ook ons regenwater zal optimaal gebruikt worden. Zo zullen wc's, douches, bad en lavabo's voorzien worden van regenwater. Enkel de keuken en één lavabo in de badkamer zullen stadswater bevatten. We hebben nog even gedacht om het regenwater ook drinkbaar te maken maar we kregen toch via verschillende bronnen te horen dat dit niet zo een goed idee was. De regenput en gans het pompsysteem komt van de firma Geb   http://www.regenwater.com/  . De put zal een inhoud hebben van 10 000L, dit zou moeten volstaan om ons gezin te voorzien van het nodige hemelwater. De voorfiltering van het water gebeurt doormiddel van een cycloonfilter die reeds in de put ingewerkt zit.

 Eén van de belangrijkste pijlers van een passiefhuis is het ventilatiesysteem. Deze zorgt voor een constante aanvoer en afvoer van verse lucht in de woning. Deze lucht wordt van buiten aangezogen en gefilterd. De uitgaande lucht wordt ontdaan van zijn warmte (of koelte in de zomer) en geeft deze af aan de inkomende lucht zonder dat deze luchtstromen onderling gemengd worden. Dit principe noemt ventileren via een balansvetilatie met warmte recuperatie. Het woordje balans betekent bij deze dat dit toestel er voor zorgt dat de hoeveelheid ingaande lucht evenhoog is als de hoeveelheid uitgaande lucht . Dit is heel belangrijk want indien dit niet zo zou zijn dan kan kan de woning in onderdruk komen en zo lucht aanzuigen via kiertjes aan ramen en deuren. Bij een goed werkende balansventilatie blijft meer dan 85% van de warmte (of koelte) in de woning aanwezig. Op deze balansventilatie kan er nog een naverwarmingsbatterij worden aangesloten die bepaalde ruimtes kan voorzien van extra warmte. Deze batterij kan zijn warmte halen via een gaswandketel (in ons geval) of via een warmtepomp, of via een zonneboiler, of elektrisch. Het principe van het ventilatiesysteem is dat er in de "droge ruimtes"(living, slaapkamers,bureau,...) lucht wordt binnen geblazen en dat er via de "natte ruimtes" (badkamer,toilet,keuken,...) lucht wordt weggezogen. De lucht die wordt aangezogen kan via verschillende manieren worden voorverwarmt (of gekoeld). Dit kan gebeuren via een aardwarmtewisselaar (of grondbuis)of via een bodemwarmtewisselaar of elektrisch(maar dan enkel warmen en geen koeling). 

Een aardwarmtewisselaar of grondbuis werkt volgens het volgende principe:   Een lange buis van 50m wordt op een diepte van 2m in de grond geplaatst. Via deze buis wordt de lucht aangezogen. In de grond op 2m diepte heerst een vrij constante temperatuur van ongeveer 7 à 12°C. In de zomer zal de aangezogen lucht gekoeld worden tot ongeveer 16 °C. In de winter zal de koude lucht voorverwarmt worden tot een 2 °C.  Nadeel aan dit systeem is de vrij hoge kost voor het plaatsen van deze buis, en het onderhoud ervan. De buis moet zo geplaatst worden dat de condens, die kan ontstaan in de buis, wordt afgevoerd naar een controle put alwaar het water kan weggepompt worden of alwaar het kan insijpelen in de bodem. In  de praktijk zijn er reeds vele gevallen van grondbuizen die door verzakkingen of slechte plaatsing  zijn volgelopen met water.

Een bodemwarmtewisselaar is een dunne buis van 50 tot 150m die wordt ingegraven. Door deze buis loopt er een vloeistof die de warmte of koeling van de bodem opneemt en afgeeft aan de aangezogen lucht van de balansventilatie. Dit is een veiliger systeem maar met een vermoedelijk lager rendement. Nadeel is ook dat je een pomp nodig hebt die de vloeistof rond pompt.

Wij hebben nog geen keuze gemaakt welk systeem van voorverwarmen we zullen kiezen.De komende dagen moeten hier uitsluitsel over brengen aangezien we binnen twee weken starten met de grondwerken. Het is moeilijk om een objectieve keuze te maken want er bestaat heel weinig cijfermateriaal over de rendabiliteit van de systemen.  

Ondertussen hebben we een keuze gemaakt. Het wordt een grondbuis. Dit systeem is het duurste in plaatsing maar zou het hoogste rendement hebben. Let wel; ik zeg hier duidelijk  "ZOU" want exacte cijfers of metingen hebben we hier niet van gevonden; helaas. We hebben ook nog even gedacht om zonder één van beide systemen te werken en elektrisch voor te verwarmen maar dan kunnen we niet koelen in de zomer. Uiteindelijk hebben we dit aan de kant geschoven aangezien we een woning zullen hebben met "weinig massa" en dit zou over-verhitting in de zomer kunnen geven. Ik verklaar mij nader: in onze woning zullen alle muren van hout en gipsvezelplaat zijn, en aangezien houten wanden veel minder massa hebben dan stenen muren zal onze woning weinig energie kunnen opslaan. Dit betekent dat we heel erg afhakelijk zijn van de lucht die we binnen halen. Indien we zonder grondbuis zouden werken dan wordt in de zomer op hete dagen  via de ventilatie rechtstreeks warme lucht binnen gezogen. De warmte blijft binnen door de goede isolatie van de woning . 's Nachts wanneer de temperatuur veel lager is zou je dan kunnen koelen maar deze koelte zal dan de volgende dag weer rap weg zijn. Door een grondbuis te gebruiken kunnen we overdag ook beperkt koelen. Het zal sowieso nodig zijn om de zon in de zomer zoveel als mogelijk buiten te houden. Screens aan de ramen zullen hiervoor zorgen en aan het raamgeheel beneden zal er een luifel voorzien worden. Deze moet wel nog ontworpen worden.