Labels non-food

Eerste non-foodproduct gecontroleerd door Max Havelaar

Koffie, rijst, honing, bananen of suiker...  tot dusver waren producten met het Max Havelaarkeurmerk allemaal voedingsmiddelen. Katoen is het eerste non-foodproduct. De merken La Redoute, Kindy en Influx (Cora)
stellen de eerste kledingstukken op basis van eerlijke katoen voor. De situatie van de katoenproducenten in het Zuiden is uiterst moeilijk, ondermeer omwille van de heel lage katoenprijs, die vaak lager ligt dan de kostprijs. De katoen die voldoet aan de internationale fairtradecriteria komt momenteel uit Mali, Senegal en Kameroen. Met deze katoen worden ondermeer T-shirts, sokken en ondergoed gemaakt.

De criteria van eerlijke handel hebben betrekking op de drie pijlers van duurzame ontwikkeling:

• economie (een gewaarborgde prijs),
• sociale aspecten (correcte arbeids- en levensomstandigheden)
• en leefmilieu (milieubescherming).

Max Havelaar is geen merk en verkoopt niets, maar controleert de internationale criteria voor eerlijke handel.

Dumping van de katoenprijzen

China, de Verenigde Staten, Australië, India en Pakistan zijn de belangrijkste katoenproducenten. Sinds de Tweede Wereldoorlog is de wereldproductie van katoen verdrievoudigd, maar de prijs van de katoenvezel kent een voortdurend dalende trend. Dat is vooral te wijten aan de enorme subsidies voor de Amerikaanse katoenkwekers, die de markt overstelpen met goedkope katoen. De WTO beschouwt die subsidies trouwens
als illegaal. Intussen is de economische situatie van de katoenkwekers in het Zuiden allerminst rooskleurig te noemen.

Nefast voor de natuur

De intensieve katoenteelt is sterk vervuilend. De velden worden soms tot dertig keer per productiecyclus behandeld met meststoffen, pesticiden, onkruidverdelgers en oplosbare ontbladeringsmiddelen. Het resultaat :
verontreiniging van grond en water, volledige uitputting van de bodem en schadelijke effecten voor de gezondheid. Katoen heeft bovendien veel water nodig: 10 liter per vierkante meter en per dag in de periode voor
de bloei.

Het einde van het Multivezelakkoord

In de confectie van textiel is de situatie al evenmin erg rooskleurig. De slechte arbeidsomstandigheden in deze sector zijn al talloze keren aangeklaagd. En door het einde van het Multivezelakkoord kunnen de multinationals in de kledingbranche voortaan hun materiaal kopen bij de bestbiedende leverancier gelijk waar ter wereld. Zo komen de prijzen en de arbeidsvoorwaarden nog verder onder druk te staan.

Het antwoord van Max Havelaar

Eerlijke katoen kan op zich uiteraard niet de volledige oplossing bieden voor deze kritieke situatie. Toch wil Max Havelaar met de eerlijke katoen een gedeeltelijk maar concreet antwoord zoeken voor de crisis van de katoenproducenten in de landen van het Zuiden. Fairtrade wil de producenten in het Zuiden betere economische en sociale voorwaarden bieden en tegelijk respect opbrengen voor het leefmilieu. De boeren krijgen met name een gewaarborgde minimumprijs die hun productiekosten dekt en die hun de mogelijkheid biedt om een behoorlijk bestaan te leiden. Een ontwikkelingspremie maakt de financiering van maatschappelijke projecten mogelijk: scholen, gezondheidscentra, enz. De ecologische criteria garanderen meer aandacht voor de bescherming van het leefmilieu en voor gezonde arbeidsomstandigheden.

Eerlijke katoen uit Afrika

De eerlijke katoen is momenteel afkomstig uit Centraal- en West-Afrika (Mali, Senegal en Kameroen). Katoen zorgt er voor het hoofdinkomen van 15 à 20 miljoen mensen en vertegenwoordigt 60% van de exportinkomsten.
De manier waarop de katoenvezel in Afrika wordt gekweekt, heeft ook maar een beperkte impact op het milieu, zeker in vergelijking met de intensieve teelt in de omgeving van het Aralmeer, in China of de Verenigde Staten.

De productieketen van textiel

Alle textielfabrieken die kleding produceren op basis van fairtradekatoen, worden onderworpen aan audits om na te gaan of zij de conventies van de Internationale Arbeidsorganisatie (IAO) naleven. Max Havelaar is van plan om op middellange termijn dit werk voort te zetten in de hele productieketen en dit in samenwerking met andere organisaties.

Merken en verkooppunten

Na Frankrijk (1 maand geleden) is België het tweede land dat fairtrade-gecontroleerde katoen op de markt brengt. De merken die in Frankrijk startten -La Redoute, Kindy en Influx (Cora)- hebben de eerste kledingstukken voor de Belgische markt ontwikkeld. La Redoute biedt de kleding met fairtrade katoen (vnl T-shirts) aan in zijn volgende wintercatalogus, de sokken van Kindy zijn nu reeds verkrijgbaar in Delhaize De Leeuw, Influx - het merk van Cora - start vanaf juli met mannenondergoed en kousen.

Dit is een begin. Alle merken die linnengoed, kleding en watten aanbieden, worden uitgenodigd om katoen te gebruiken die voldoet aan de internationale fairtradecriteria.

Bron en meer info: www.maxhavelaar.be