Verontreinigingen

Door verontreinigde stoffen in de lucht, door contact met het dakoppervlak, de afvoer naar de regenwatertank en de tank zelf raakt het regenwater verontreinigd.

Te zure pH

Natuurlijk, niet vervuild regenwater heeft een zuurtegraad (pH) van 5,65 en is dus zuur. Een neutrale pH komt overeen met een waarde 7. Wat lager scoort is zuur, wat hoger scoort is basisch.
Vervuild regenwater, de zogenaamde zure regen, heeft een pH waarde die lager is dan 5,65. Dit is te zuur en geeft problemen. Zo kan water met een pH-waarde onder 5 koper-en staalleidingen aantasten.

De dakbedekking kan de zuurtegraad van je water positief of negatief beïnvloeden. Leien, beton- of kleidakpannen zorgen er voor dat het water minder zuur wordt, hebben dus een positieve invloed.
Ook de regenwaterput kan van invloed zijn. Door het gebruik van een betonput kan regenwater 1 à 2 eenheden minder zuur worden. Heb je geen betonput, hang dan een gemaasde korf met zo'n 50 kg kalkzandsteen in de tank.

pH testen / zuurtegraad meten
Je kan zelf de zuurtegraad van je regenwater meten. pH-tests zijn te verkrijgen bij de drogist, de apotheker of in aquariumwinkel. De mogelijkheden zijn: pH-meter, lakmoespapier en pH-strips. Je kunt ook het sap van de rode kool gebruiken (kleurt roze in zuur milieu, is paars in neutraal milieu, en groen als het water basisch is).

Koolwaterstoffen en bestrijdingsmiddelen

Deze stoffen zijn afkomstig van de industrie, het verkeer en de landbouw, maar je kan ook zelf verantwoordelijk zijn voor de aanwezigheid van dergelijke stoffen in je regenwater (door ontmossen van je dak, besproeien van je oprit,… .
Deze stoffen drijven op het water en vormen een film. Wanneer de put niet te groot is, wordt deze film 3 à 4 maal per jaar weggespoeld.
Als je dicht bij een industriezone woont waar chemische bedrijven staan, kan het regenwater ook andere verontreinigingen bevatten. Win dan inlichtingen in bij de gemeente of vraag gespecialiseerd advies voor je het regenwater gebruikt.

Metalen

Deeltjes van zware metalen komen in het regenwater terecht via de luchtvervuiling, maar ook via metalen uit drinkwaterleidingen, zinken dakgoten en afvoerpijpen, loodslabben, koperen daken en afvoerpijpen, gevelbekleding, … .

Deze stoffen bezinken in de tank maar worden bij regen opgewoeld. Metalen mogen niet in de natuur worden geloosd omdat deze de bodem verontreinigen. Het is daarom ook belangrijk dat je er voor zorgt dat het regenwater opgepompt wordt boven de bezinkingslaag en dat je regelmatig het bezinksel verwijdert of laat verwijderen.
Nog beter is het wanneer je geen zink of koper gebruikt als dakbedekking of regenwaterpijp.

In realiteit gebeurt dit vaak niet. Bij regenwaterinstallaties wordt regenwater dat vervuild is met zware metalen (koper, zink en lood) gebruikt voor o.m. de tuin, infiltratiebekkens, … . Op deze wijze vinden zware metalen hun weg naar het oppervlaktewater en riolering. Men schat dat in Vlaanderen de verliezen van deze bouwmaterialen 6,4 ton koper, 1,4 ton lood en 74 ton zink bedragen. Op basis daarvan stelde de Vlaamse MilieuMaatschappij vast dat 35% van het koper in huishoudelijk afvalwater afkomstig is van uitlogende koperen bouwmaterialen, 21% van de loodemissie en 75% van de koperemissie. Voor België hebben we geen cijfers.

Asbest

Asbest komt in het regenwater terecht via asbesthoudende dakbedekking (vb. asbestcementleien). In dit geval wordt het regenwater best van een voorfiltering voorzien. Indien regenwater niet gebruikt wordt voor de douche (wel voor tuin, schoonmaak, toilet en wasmachine) is dit geen probleem gezien asbest enkel schadelijk is wanneer het diep wordt ingeademd.

Bacteriën

Bacteriën kunnen afkomstig zijn van vogeluitwerpselen, organische materialen (vb. blaren) en stofdeeltjes die meegevoerd worden met de regen.
Weinige bacteriesoorten veroorzaken ziekten. Bovendien vermeerderen bacteriën zich pas goed vanaf een temperatuur van 16°C. Wanneer de tank zich in een koele kelder bevindt of onder de grond wordt deze temperatuur niet gehaald. Als je de tank lang niet gebruikt, ontwikkelen bacteriën zich ook op lage temperatuur.
Als je duidelijke sporen van vogels op het dak vindt, kunnen de vogeluitwerpselen een wel probleem vormen.
De legionellabacterie ontwikkelt zich bij langdurige stockage op 30 à 40 °C. Voor het water in regenput is er dus geen probleem. Voor het gebruik van regenwater in de douche evenmin omdat de bacterie vernietigd wordt door de naverwarming op 50 of 60°C.

Grof, organisch vuil

Het is belangrijk dat er geen of nauwelijks vuil in de regenwatertank terechtkomt. Iedere regenwatertank moet dus over een voorfilter beschikken.
Door opstapeling van organisch vuil in de tank vormt er zich immers een compostlaag die begint te gisten, wat gasvorming in de hand werkt. Ook schadelijke bacteriën voelen zich er goed thuis.
De tank moet je regelmatig, liefst jaarlijks, schoonmaken, zeker wanneer je geen voorfiltering gebruikt.

Geur en kleur

De (lichte rottings)geur van het water uit je regenput, kun je voorkomen door het grof en organisch vuil er uit te halen.
De kleur hangt o.a. af van de materialen die voor je dak en goten gebruikt hebt en van de stoffen die oplossen in het regenwater.

Indien de geur of dergelijk te veel stoort, wordt een actief-koolfilter geplaatst om de geur, smaak en kleur te neutraliseren.

Bronnen en informatie

• 'Waterwegwijzer voor architecten. Een handleiding voor duurzaam watergebruik in en om de particuliere woning.', een publicatie van de Vlaamse MilieuMaatschappij die te bekomen is via de Vlaamse infolijn (1700) of info@vmm.be.
• 'Hemelwater gebruiken. Een handleiding voor gebruik van regenwater in huis' erop naslaan. Dit is een publicatie van VIBE nr. 7, oktober 2000. Te bekomen is via hun website of  via hun infoloket (03/239.74.23 of info@vibe.be).
• Meer informatie kan je ook vinden bij het Waterloket (0800/99 004 of www.waterloketvlaanderen.be)